εισαγωγικό σημείωμα της παρούσης ανάρτησης :
Η αντιπλημμυρική προστασία της πόλης του Ρεθύμνου, και του ιστορικού κέντρου της,είναι μια ,ακόμη, "πτυχή" της τοπικής δημοτικής ιστορίας.
Ειδικότερα, με τις παρούσες βροχοπτώσεις, και τις σοβαρές συνέπειες τους,που προέκυψαν,ετούτη "η ιστορία" είναι πολύ επίκαιρη, αλλά και ιδιαίτερα "διδακτική".
Με τα όσα προβλήματα παρατηρήσαμε, και επισημάνθηκαν από όλους, καθένας μπορεί να φανταστεί, ποιές σοβαρότερες "καταστάσεις" θα είχε υποστεί η πόλη, αν δεν είχαν υλοποιηθεί οι αφορούσες στην παρούσα ανάρτηση εργασίες αντιπλημμυρικής θωράκισης της πόλης, πριν δύο περίπου δεκαετίες.
Ο δήμος, η τότε δημοτική αρχή, στην οποία, ο γράφων, συμμετείχε ως δημοτικός σύμβουλος της πλειοψηφίας στο δημοτικό συμβούλιο, συνεργάσθηκε με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, και με την μορφή ερευνητικού προγράμματος ανάθεσε την μελέτη των υδραυλικών έργων (και όχι μόνον) τα οποία, τότε, σχεδίαζε να υλοποιήσει.
Η επιλογή του Πανεπιστημίου Θεσ)νίκης, [που προέκυψε και λόγω της εκπόνησης της μελέτης για την π πόλη από μελετητή-καθηγητή του Πανεπιστημίου (με τους συνεργάτες του)],είχε το πλεονέκτημα της ταχύτητας των διαδικασιών ανάθεσης, αλλά και της απόλυτης πληρότητας των επιστημονικών ειδικοτήτων, που "εχρειάζοντο" για την εκπόνηση τέτοιων μελετών.
Μετά από σχετικό αίτημα-πρόταση του δήμου,ο συντονιστής της πανεπιστημιακής ερευνητικής ομάδας απάντησε στην δημοτική πρόταση, και "κατέθεσε" στον δήμο την, από 27-11-1991, κατωτέρω "πρόταση πανεπιστημιακής έρευνας της πολυτεχνικής σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσ)νίκης" :
Μετά από τις σχετικές διαδικασίες και εγκριτικές αποφάσεις των αρμοδίων δημοτικών οργάνων,υπογράφεται η σχετική ανάθεση του ερευνητικού έργου, (δηλ της μελέτης), μεταξύ δήμου Ρεθύμνου και της ΔΕΥΑΡ και του Πανεπιστημίου.
Σχετικά μας ενημερώνει το ρεπορτάζ της τοπικής εφημερίδας της 5-4-1992 :
Την τεχνική παρακολούθηση του ερευνητικού έργου, παρακολουθούσαν οι τεχνικές υπηρεσίες δήμου και ΔΕΥΑΡ.
Τις "πολιτικές γραμμές", συζητούσε και αποφάσιζε το δημοτικό συμβούλιο.
Ετσι, επί παραδείγματι, γίνεται εμπεριστατωμένη παρουσίαση της μέχρι τότε 'πορείας" της μελέτης, στο δημοτικό συμβούλιο της 15-6-1993 .
Να επισημάνουμε,ότι όπως για όλα τα έργα, έτσι και για το παρόν,μεγάλη σημασία είχε (και πάντοτε είχε για τις χρηματοδοτήσεις όλων των έργων),η ταχύτητα των αποφάσεων ώστε "να προλάβουμε" τα ευρωπαϊκά προγράμματα χρηματοδότησης έργων:
Οπως προκύπτει ,σαφώς, από το απομαγνητοφωνημένο πρακτικό της συνεδρίασης ΔΣ της 15 / 6 / 1993, η "φιλοσοφία" της πρότασης που "φάνηκε" να εγκρίνεται, (και στην συνέχεια, εγκρίθηκε), ήταν, α/ να ανασχεθεί η ,πλημμυρική, "κάθοδος" των βροχόνερων της ενδοχώρας (με την κατασκευή "λεκανών συγκράτησης" της πλημμυρικής ροής) και β/ η εκτροπή των ρεμμάτων του "Καμαρακιού" και του "Κριάρη", με αγωγό, προς την θάλασσα της Σοχώρας.
Είναι γνωστή "η ιστορία" των μέχρι τότε πλημμυρών στην π πόλη, με σοβαρότατες ζημιές στις ιδιοκτησίες και επιχειρήσεις, το "σπάσιμο" της οροφής του "Καμαρακιού" από την πίεση του νερού, κλπ
Να επισημάνουμε, ότι οι οποιοδήποτε αγωγοί, έχουν μια παροχετευτική ικανότητα, η οποία εξαρτάται από το μέγεθος της διατομής τους, και από την ,κατά μήκος, κλίση τους.
Κατά συνέπεια, μέσα στην π πόλη, αλλά και στο παραλιακό "μέτωπο", οι αγωγοί, είχαν το πρόβλημα, ότι δεν μπορούσαν να έχουν "απεριόριστη" παροχετευτική δυνατότητα, διότι οι κλίσεις είναι "μικρές" και οι διατομές περιορισμένες από τα στενά πλάτη των οδών και τα μικρά επιτρεπόμενα βάθη εκσκαφής.
Επιπρόσθετα, να επισημάνουμε, ότι η παροχετευτική ικανότητα, την οποία οφείλουμε να "τηρούμε" στην μέγιστη δυνατότητα των αγωγών, επιρρεάζεται (αρνητικά !),από τα οποιαδήποτε "μπάζα" εισέρχονται,(πριν την βροχόπτωση και κατά την βροχόπτωση), σε αυτούς.
Γι αυτό έχει μεγάλη σημασία, να τους "απαλλάξουμε" από αυτά "τα φορτία", είτε καθαρίζοντας τους έγκαιρα, είτε, και, αποτρέποντας (με "μέτρα" που θα θεσμοθετήσουμε) την μπάζωση τους.
Ταυτόχρονα, έχει σημασία, να "απαλλάξουμε" τους αγωγούς, τις "δύσκολες ώρες" της πλημμυρικής φόρτισης τους,από υδάτινα φορτία τα οποία θα μπορούσαν να "αντιμετωπιστούν" εκτός αγωγών.
Ετσι, υπέβαλα την πρόταση, στο δημ συμβούλιο, για προστασία των αγωγών από τα παρασυρόμενα οικοδομικά υλικά των εργοταξίων της πόλης (αμμοχάλικα κλπ), την προστασία των αγωγών από τα παρασυρόμενα σκουπίδια (τα εκτός) των κάδων, και ,ακόμη, την αφαίρεση των "φορτίων" των υδρορροών της παραλιακής ζώνης από τους παραλιακούς αγωγούς (της μικρής,κατά μήκος,κλίσης !).
Η πρόταση συζητήθηκε κατ αρχήν στο δημ συμβούλιο της 20 / 12/ 1995 :
[Αργότερα, (το 1996 ) σε άλλο δημ συμβούλιο, εκδόθηκε η σχετική τοπική κανονιστική για την προστασία από τα οικοδομικά υλικά των εργοταξίων.]
Η σχετική μελέτη από το Πανεπιστήμιο, ολοκληρώθηκε, το έργο χρηματοδοτήθηκε, δημοπρατήθηκε και εκτελέσθηκε, τόσον όσον αφορά στην π πόλη και στο παραλιακό μέτωπο, όσον και για την εκτροπή του "Καμαρακιού" και του "Κριάρη" ( από Ορφανοτροφείο έως Σοχώρα, δια των οδών Μοάτσου, Κουμουνδούρου, Κριάρη, Μεγ Αλεξάνδρου).
Τα ,επίσημα, εγκαίνια του αντιπλημμυρικού (της εκτροπής) έγιναν το 1997.όπως μας ενημερώνει το ρεπορτάζ της τοπικής εφημερίδας της 18-2-1997 :
Για να έχουμε "μια εικόνα" του μεγέθους του αγωγού εκτροπής ,ανεβάζουμε φωτο ,από το έργο, του σκάμματος στην αρχή του έργου :
Το 2004 υπογράφηκε η σύμβαση για τον αγωγό εκτροπής, από την οδό Δημοκρατίας ( το "Καμαράκι") , μέχρι το Ορφανοτροφείο .
Σχετικό το ρεπορτάζ τοπικής εφημερίδας της 7-2-2004 :
Το 2005 δημοπρατήθηκαν οι "λεκάνες" ανάσχεσης". Σχετικό το ρεπορτάζ τοπικής εφημερίδας της 23-2-1005 :
[Στο ίδιο ρεπορτάζ διαβάζουμε την είδηση της ολοκλήρωσης των αντιπλημμυρικών έργων στον Πλατανιά και τον Τσεσμέ (εκτροπή των βροχόνερων σε 'Ξηροκάμαρο" και ποταμό "Πλατανιά").]
Είναι γνωστό, πως η Ευρωπ Ενωση επιβάλλει στις χώρες μέλη της να εκπονήσουν μ,ελέτες κλπ για την αντιπλημμυρική θωράκιση των περιοχών τους.
Σχετική η οδηγία 2007 / 60 / ΕΚ. Επίσης σχετικό και ρεπορτάζ αθηναϊκής εφημερίδας, για την απειλή κυρώσεων κατά της χώρας μας, για μη συμμόρφωση της:
Η αντιπλημμυρική προστασία της πόλης του Ρεθύμνου, και του ιστορικού κέντρου της,είναι μια ,ακόμη, "πτυχή" της τοπικής δημοτικής ιστορίας.
Ειδικότερα, με τις παρούσες βροχοπτώσεις, και τις σοβαρές συνέπειες τους,που προέκυψαν,ετούτη "η ιστορία" είναι πολύ επίκαιρη, αλλά και ιδιαίτερα "διδακτική".
Με τα όσα προβλήματα παρατηρήσαμε, και επισημάνθηκαν από όλους, καθένας μπορεί να φανταστεί, ποιές σοβαρότερες "καταστάσεις" θα είχε υποστεί η πόλη, αν δεν είχαν υλοποιηθεί οι αφορούσες στην παρούσα ανάρτηση εργασίες αντιπλημμυρικής θωράκισης της πόλης, πριν δύο περίπου δεκαετίες.
Ο δήμος, η τότε δημοτική αρχή, στην οποία, ο γράφων, συμμετείχε ως δημοτικός σύμβουλος της πλειοψηφίας στο δημοτικό συμβούλιο, συνεργάσθηκε με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, και με την μορφή ερευνητικού προγράμματος ανάθεσε την μελέτη των υδραυλικών έργων (και όχι μόνον) τα οποία, τότε, σχεδίαζε να υλοποιήσει.
Η επιλογή του Πανεπιστημίου Θεσ)νίκης, [που προέκυψε και λόγω της εκπόνησης της μελέτης για την π πόλη από μελετητή-καθηγητή του Πανεπιστημίου (με τους συνεργάτες του)],είχε το πλεονέκτημα της ταχύτητας των διαδικασιών ανάθεσης, αλλά και της απόλυτης πληρότητας των επιστημονικών ειδικοτήτων, που "εχρειάζοντο" για την εκπόνηση τέτοιων μελετών.
Μετά από σχετικό αίτημα-πρόταση του δήμου,ο συντονιστής της πανεπιστημιακής ερευνητικής ομάδας απάντησε στην δημοτική πρόταση, και "κατέθεσε" στον δήμο την, από 27-11-1991, κατωτέρω "πρόταση πανεπιστημιακής έρευνας της πολυτεχνικής σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσ)νίκης" :
Μετά από τις σχετικές διαδικασίες και εγκριτικές αποφάσεις των αρμοδίων δημοτικών οργάνων,υπογράφεται η σχετική ανάθεση του ερευνητικού έργου, (δηλ της μελέτης), μεταξύ δήμου Ρεθύμνου και της ΔΕΥΑΡ και του Πανεπιστημίου.
Σχετικά μας ενημερώνει το ρεπορτάζ της τοπικής εφημερίδας της 5-4-1992 :
Την τεχνική παρακολούθηση του ερευνητικού έργου, παρακολουθούσαν οι τεχνικές υπηρεσίες δήμου και ΔΕΥΑΡ.
Τις "πολιτικές γραμμές", συζητούσε και αποφάσιζε το δημοτικό συμβούλιο.
Ετσι, επί παραδείγματι, γίνεται εμπεριστατωμένη παρουσίαση της μέχρι τότε 'πορείας" της μελέτης, στο δημοτικό συμβούλιο της 15-6-1993 .
Να επισημάνουμε,ότι όπως για όλα τα έργα, έτσι και για το παρόν,μεγάλη σημασία είχε (και πάντοτε είχε για τις χρηματοδοτήσεις όλων των έργων),η ταχύτητα των αποφάσεων ώστε "να προλάβουμε" τα ευρωπαϊκά προγράμματα χρηματοδότησης έργων:
Οπως προκύπτει ,σαφώς, από το απομαγνητοφωνημένο πρακτικό της συνεδρίασης ΔΣ της 15 / 6 / 1993, η "φιλοσοφία" της πρότασης που "φάνηκε" να εγκρίνεται, (και στην συνέχεια, εγκρίθηκε), ήταν, α/ να ανασχεθεί η ,πλημμυρική, "κάθοδος" των βροχόνερων της ενδοχώρας (με την κατασκευή "λεκανών συγκράτησης" της πλημμυρικής ροής) και β/ η εκτροπή των ρεμμάτων του "Καμαρακιού" και του "Κριάρη", με αγωγό, προς την θάλασσα της Σοχώρας.
Είναι γνωστή "η ιστορία" των μέχρι τότε πλημμυρών στην π πόλη, με σοβαρότατες ζημιές στις ιδιοκτησίες και επιχειρήσεις, το "σπάσιμο" της οροφής του "Καμαρακιού" από την πίεση του νερού, κλπ
Να επισημάνουμε, ότι οι οποιοδήποτε αγωγοί, έχουν μια παροχετευτική ικανότητα, η οποία εξαρτάται από το μέγεθος της διατομής τους, και από την ,κατά μήκος, κλίση τους.
Κατά συνέπεια, μέσα στην π πόλη, αλλά και στο παραλιακό "μέτωπο", οι αγωγοί, είχαν το πρόβλημα, ότι δεν μπορούσαν να έχουν "απεριόριστη" παροχετευτική δυνατότητα, διότι οι κλίσεις είναι "μικρές" και οι διατομές περιορισμένες από τα στενά πλάτη των οδών και τα μικρά επιτρεπόμενα βάθη εκσκαφής.
Επιπρόσθετα, να επισημάνουμε, ότι η παροχετευτική ικανότητα, την οποία οφείλουμε να "τηρούμε" στην μέγιστη δυνατότητα των αγωγών, επιρρεάζεται (αρνητικά !),από τα οποιαδήποτε "μπάζα" εισέρχονται,(πριν την βροχόπτωση και κατά την βροχόπτωση), σε αυτούς.
Γι αυτό έχει μεγάλη σημασία, να τους "απαλλάξουμε" από αυτά "τα φορτία", είτε καθαρίζοντας τους έγκαιρα, είτε, και, αποτρέποντας (με "μέτρα" που θα θεσμοθετήσουμε) την μπάζωση τους.
Ταυτόχρονα, έχει σημασία, να "απαλλάξουμε" τους αγωγούς, τις "δύσκολες ώρες" της πλημμυρικής φόρτισης τους,από υδάτινα φορτία τα οποία θα μπορούσαν να "αντιμετωπιστούν" εκτός αγωγών.
Ετσι, υπέβαλα την πρόταση, στο δημ συμβούλιο, για προστασία των αγωγών από τα παρασυρόμενα οικοδομικά υλικά των εργοταξίων της πόλης (αμμοχάλικα κλπ), την προστασία των αγωγών από τα παρασυρόμενα σκουπίδια (τα εκτός) των κάδων, και ,ακόμη, την αφαίρεση των "φορτίων" των υδρορροών της παραλιακής ζώνης από τους παραλιακούς αγωγούς (της μικρής,κατά μήκος,κλίσης !).
Η πρόταση συζητήθηκε κατ αρχήν στο δημ συμβούλιο της 20 / 12/ 1995 :
[Αργότερα, (το 1996 ) σε άλλο δημ συμβούλιο, εκδόθηκε η σχετική τοπική κανονιστική για την προστασία από τα οικοδομικά υλικά των εργοταξίων.]
Η σχετική μελέτη από το Πανεπιστήμιο, ολοκληρώθηκε, το έργο χρηματοδοτήθηκε, δημοπρατήθηκε και εκτελέσθηκε, τόσον όσον αφορά στην π πόλη και στο παραλιακό μέτωπο, όσον και για την εκτροπή του "Καμαρακιού" και του "Κριάρη" ( από Ορφανοτροφείο έως Σοχώρα, δια των οδών Μοάτσου, Κουμουνδούρου, Κριάρη, Μεγ Αλεξάνδρου).
Τα ,επίσημα, εγκαίνια του αντιπλημμυρικού (της εκτροπής) έγιναν το 1997.όπως μας ενημερώνει το ρεπορτάζ της τοπικής εφημερίδας της 18-2-1997 :
Για να έχουμε "μια εικόνα" του μεγέθους του αγωγού εκτροπής ,ανεβάζουμε φωτο ,από το έργο, του σκάμματος στην αρχή του έργου :
Το 2004 υπογράφηκε η σύμβαση για τον αγωγό εκτροπής, από την οδό Δημοκρατίας ( το "Καμαράκι") , μέχρι το Ορφανοτροφείο .
Σχετικό το ρεπορτάζ τοπικής εφημερίδας της 7-2-2004 :
Το 2005 δημοπρατήθηκαν οι "λεκάνες" ανάσχεσης". Σχετικό το ρεπορτάζ τοπικής εφημερίδας της 23-2-1005 :
[Στο ίδιο ρεπορτάζ διαβάζουμε την είδηση της ολοκλήρωσης των αντιπλημμυρικών έργων στον Πλατανιά και τον Τσεσμέ (εκτροπή των βροχόνερων σε 'Ξηροκάμαρο" και ποταμό "Πλατανιά").]
Είναι γνωστό, πως η Ευρωπ Ενωση επιβάλλει στις χώρες μέλη της να εκπονήσουν μ,ελέτες κλπ για την αντιπλημμυρική θωράκιση των περιοχών τους.
Σχετική η οδηγία 2007 / 60 / ΕΚ. Επίσης σχετικό και ρεπορτάζ αθηναϊκής εφημερίδας, για την απειλή κυρώσεων κατά της χώρας μας, για μη συμμόρφωση της:
Τον ανεπαρκή αντιπλημμυρικό σχεδιασμό μας, "διαπίστωσε" σχετική ημερίδα-(πρόγραμμα της ευρωπ ένωσης PEARL), στο Ρέθυμνο :











































































